De Ommuurde Tuin

De Historische Moestuin van koning Willem III

OPENINGSTIJDEN:

10:00 - 17.30

WOENSDAG & ZATERDAG

1 MEI TOT 1 NOVEMBER

 

 

POSTADRES:

DE OMMUURDE TUIN - ESTHER KUILER

CROCUSSTRAAT 27

6707 BS WAGENINGEN

 

GEGEVENS:

IBAN: NL77INGB0003247552

BTW:  133206038B01

KVK:   62338730

SKAL: 019241

Midzomerdroomdag en -nacht

Komend weekend zijn er weer de open dagen biologische landbouw of zoals het sinds een paar jaar heet: "Lekker naar de boer”. Wij noemen het Midzomerdroomdag (en -nacht) want bij ons kun je twee keer per week lekker naar de boer! De tuin is zaterdag tot 23u open en zondag tot 16u. Overdag en 's avonds is er lekkers te genieten op het terras en geven we rondleidingen. Ook komt de verhalendichter. Kom luisteren naar prachtige verhalen over liefde en natuur door Renske Kwikkel. Ze begeleidt zichzelf op de gitaar.

2018-06-11 10.15.33.jpg

Deze week zagen we de gevreesde coloradokever in de tuin. Alarm! Elke dag controleren we nu de aardappelplanten en we hebben vandaag met hulp van vrijwilligers het grootste deel van het opschot verwijderd; de aardappeltjes die vorig jaar niet uit de grond zijn gehaald en nu nieuwe planten hebben gevormd (in het verkeerde bed). Vooral op dit opschot hebben we veel eitjes en larven gevonden. Mochten er mensen zijn die het leuk vinden om te helpen patrouilleren of opschot verwijderen. Julie zijn erg welkom. 

2018-06-11 10.20.46.jpg

De eerste courgettes bloeien! Wat een prachtig gezicht blijft dat. Nog heel even dus en dan zijn er weer courgettes te oogsten.

In het pakket doperwten of kapucijners. Ze zijn allebei lekker zoet als ze zo vers geplukt zijn. Kapucijners hebben een extra bittertje. Dat maakt ze wat spannender dan doperwten. Je moet beiden doppen om dat lekkers te bemachtigen. De zoete erwtjes kook je een paar minuten of voeg je op het laatst toe aan een zomerse risotto met stukjes wortel, bosui en natuurlijk wat pittige kaas. Lekker om te combineren met een knapperige sla.

Deze verse kapucijners zijn dus totaal iets anders dan kapucijners uit blik die zijn eerst gedroogd en daarna gekookt en zijn melig.

De kropsla en de ijsbergsla hebben het wat zwaar gehad in de schaduw van de tuinbonen (en onkruid…) Ze zijn niet perfect maar wel respectievelijk lekker mals en lekker knapperig. Vandaar een combi. 

Wat een mooie spitskool is er dit jaar weer te oogsten. Het was dan ook perfect weer met zo nu en dan een bui en al die warme dagen. Spitskool is een makkelijk groente; je snijdt eraf wat je nodig hebt en de rest bewaar je in de koeling. Fijn om een roerbakschotel te maken met wat ui, tomaatjes en kerrie. Of snij er heel dunne reepjes van en maak het in een knapperige salade met nootjes en gedroogde cranberry.  

2018-06-11 10.16.32.jpg

De andijvie is zo groot dat ik verwacht dat ze gaat schieten. Dat is eigenlijk niet zo erg. Je snijdt het begin van de stengel weg en daarna kun je de rest gewoon verwerken. Een halve krop andijvie bewaard prima in een plastic zak in de koeling. Ik ben in de zomer niet zo’n stamppot fan maar daar en tegen wil ik graag gade-gado eten. En daar leent andijvie zich ook prima voor. Roerbak de andijvie en serveer er pindasaus bij en gebakken uitjes. Maar dit volgende recept met pasta heb ik van internet voor iedereen die niet van andijvie houdt was de pakkende sub-titel. Kook tagliatella oid. Bak 200g spekreepjes met 1 gesnipperde ui, als het goed gebakken is 2 handjes in plakjes gesneden champignons en 1 gele paprika in reepjes toevoegen. Even meebakken en dan een blikje gehakte tomaten toevoegen en 2 tl italiaanse kruiden. Voeg daarna de andijvie in reepjes gesneden toe en nog 3 minuten mee laten pruttelen. Voeg dan de uitgelekte pasta toe en een paar el rode pesto. garneer met geroosterde pijnboompitjes.

De bleekselderij is Frederiks favoriete groente. Hij eet ze het liefst rauw en ik gebruik het in veel sauzen. Het geeft vaak net zo’n oppepper. Bleekselder smaakt van zichzelf wat ziltig omdat het veel mineralen op neemt ut de bodem. Lekker dus met vis en nieuwe aardappeltjes of een pasta salade met fruits de mer.

PS Lijkt het je leuk een ochtend, middag of een paar uur mee te helpen in de tuin neem contact op met Esther 06-12583453. We zijn altijd blij met een paar extra handen.

zombies in de tuin

Wat hebben we hard gewerkt vorige week. Door en ondanks de hitte. Met zoveel warmte en licht groeit alles geweldig goed en moet je elke dag asperges, peultjes en aardbeien oogsten. Geweldig zo’n overvloed maar tegelijk wil je ook planten, zaaien en het onkruid groeit ook geweldig goed. Gelukkig is de temperatuur weer gezakt en kunnen we even ademhalen.

 Deze week zagen we een bijzonder verschijnsel. Een zombie-slak! Deze slak is geparasiteerd en zijn brein en lichaam overgenomen waardoor hij zich overdag laat zien en pulserende groene voelsprieten krijgt. Een beetje horror maar wel mooi! https://www.youtube.com/watch?v=Go_LIz7kTok Helaas heb ik maar 1 zo’n slak gevonden. Ik hoopte natuurlijk dat ik zo van mijn slakkenprobleem af was.

Chinese kool leent zich prima voor pittige roerbak, Aziatische schotels met kokosmelk mar als je het blad even blancheert kun je er ook heel mooie pakketjes mee maken. Bijvoorbeeld met een mengsel van dun gesneden wortel, bosui, rode peper, glasnoedels en gerookte tofu. Een heel gezonde springrol! (ook al is het nu net zomer volgens de meteorologen)

De radicchio, is het rode zusje van de witlof. Licht bitter en stevig. Mooi in salades maar ook lekker om te grillen of in een risotto! Rauw doe ik altijd wel een zoetje bij, appel, druiven en een stevige kaas. Gegrild in kwarten erg lekker met een dikke plak jonge kaas er nog even onder de gril overheen gesmolten. En dan kunnen die doperwten of peultje mooi bij de risotto.

Deze week plukten we niet alleen de eerste peultjes maar door het warme weer ook doperwten en kapucijners. Omdat ik niet weet of we genoeg peultjes voor iedereen hebben is het een verrassing wat je in het pakket vindt. De peultjes groeiden me  dit jaar boven het hoofd. Er is een ras dat nu zo’n 2,5m hoog gegroeid is. Dat plukt best lastig als je zelf 1.63 bent… Maar het ziet er prachtig uit! De doperwten zijn van het ras Mechelse krombek. Een oud ras met een kromme punt. Je moet de doperwten doppen en dan gelijk gebruiken. Zulke verse doperwtjes hoeven maar een paar minuten te stomen of op het laatst worden toegevoegd aan een risotto of groenten curry. De schillen kun je gebruiken om een bouillon te trekken. 

IMG_0448.JPG

Een groentecurry is mijn snelle ik-weet-niet wat-ik-moet-koken oplossing. Ik fruit een ui en voeg daar kruiden aan toe zoals knoflook, rode peper, curcuma, mosterdzaad, zwarte komijn en djinten. Dan de stevige groenten in stukjes zoals wortel en als dat wat zacht is de zachte groenten zoals doperwten, peultjes en/of spinazie. Afblussen met wat kokosmelk en ondertussen wat basmatirijst koken. Klaar. En als ik nog luier ben dan pak ik natuurlijk een currypasta uit een potje. 

IMG_0449.JPG

En ook de eerste bietjes! Ze hebben het moeilijk gehad met de kou van het voorjaar maar nu zijn ze toch echt lekker groot. Zoete zomerbiet kook je kort, het blad kun je gebruiken als spinazie in een groente curry.  

Als je deze biet kort gekookt of zelfs rauw gebruikt is het besprenkelen met wat balsamico of appelazijn een aanrader. Het laat het zoete van de biet nog meer tot zijn recht komen. Als je de biet hebt gekookt kun je de schil er zo afvegen. Snij of schaaf de biet in mooie dunne plakjes en maak er een veggiecarpacio van. Lekker met hummus toefjes, wat frisse sla. Geitenkaas en walnoten erbij maken je maaltijdsalade compleet.

 

zomerkoninkjes

Wat een warmte, het is nog geen zomer maar het voelt alsof het al midden juli is. De aardbeien zijn nog nooit zo vroeg in het pakket gegaan! Het is heerlijk plukken ’s ochtends om 6 uur als de temperatuur nog niet boven de 20 graden is. We plukken ook al peultjes! En de eerste courgettes zijn al zichtbaar. Heel mini nog maar over 2 weken kunnen we vast oogsten.

Deze zondag waren we op een streekmarkt, we kregen de officieuze prijs voor mooiste kraam. Helaas was er weinig aanloop door de regen maar het was op een erg mooie plek Park Bredelaar bij Elst. Naast kraampjes met lokale producten waren er veel buiten kokers met mooie vuurtjes en lekkere gerechten.

IMG_0387.JPG

Het pakket begint zich nu te vullen met zware producten. De little gem is niet zo little. Heel lekker als Cesar-salade maar ook heel goed op de bbq! Snij hem door midden en bestrijk het snijvlak evt met wat olijfolie en strooi er wat zout peper en paprika poeder op. Op een rooster boven hete kooltjes grillen tot er mooie strepen op staan maar de rest niet geblakerd is.

Koolrabi in paars en wit zijn zoet en sappig. De paarse schil hou je zichtbaar als e hem gewoon zo raspt of reepjes of plakken snijdt. Heel mooi is een torentje van gegrilde plakken koolrabi, geroosterde paprika en geitenkaas. Lekker met een couscous salade met wat dille.

634444BC-E974-41CF-A4E3-8CC78471A588.JPG

Knolvenkel is mijn favoriet in salades. De radicchio is nog net niet gevuld maar binnenkort eet ik weer veel slalades met dun geschaafde knolvenkel, een bittere sla zoals radicchio en/of frisee of krulandijvie en/of rucola. Maak een dressing met citroen en olijfolie. Doe wat zeevruchten en kappertjes over de salade en de dressing erover sprenkelen, heerlijk met vers gebakken brood. Dit recept kan ook prima met little gem!

De snijbiet is een van de mooiste groenten, zeker in het voorjaar. Fris glimmend blad en kleurige stelen. Een plaatje op het land en lekker op bord. Roerbak deze groente als of het een grove spinazie is, eerste de stelen en daarna pas het blad. Met een uitje en wat wortel lekker bij rijst met pindasaus.

Komend weekend geven we op zaterdag weer rondleidingen voor moestuin geïnteresseerden. Wees welkom en hoor en zie waar de groenten vandaan komen.

 

wanted weeds

In de tuin zaaien we de meeste groenten netjes op rijtje op een paar soorten na. Nou ja die zaaien we ook netjes op rijtjes maar daarna zaaien ze zichzelf wat minder georganiseerd uit. Van een aantal soorten juich ik dat toe. Zoals de tuinmelde, een sappig nichtje van de melganzevoet, een onkruid en de asian salat, een neefje van de raapsteeltjes. (de linker en de rechterfoto) 

Nu oogsten we voor onszelf en de Nieuwe Winkel - een super hip restaurant in Nijmegen al jaren buiten de rijtjes allerlei eetbare ‘onkruiden’ maar sinds een paar jaar stimuleer ik dat voor bovenstaande soorten maar ook winterpostelein, veldsla en Nieuw Zeelandse spinazie. Deze komen niet alleen op in de bedden die ik ervoor heb gereserveerd maar juist ook tussen of voor andere gewassen. Dat voelt meer als samenwerken met de tuin, de natuur als het alleen maar mijn rechte rijtjes opdringen. Het is een soort van permacultuur dat erg goed is voor het bodemleven en het verlagen van je ziektedruk, want hoe meer soorten op een stuk bij elkaar groeien hoe beter.

En wat kun je er dan mee? Je kunt ze beide, tuinmelde en asian salat gebruiken als een soort spinazie. Denk aan quiches en roerbakschotels. De Asian salat is wat pittiger en past ook goed in een stamppot. 

Asian stamppot: Kook 500g aardappelen gaar en stampzee met 75ml kokosmelk en wat zout tot een grove puree. Snij een ui, een teentje knof en een rode peper (zonder zaad) fijn en fruit het in wat olie. Bak 150g plakjes shiitake er bij en bak 5 minuten. Doe er een scheut shoyu saus en 250g of meer in reepjes gesneden mosterdblad tot ze beginnen te slinken (2 min). Schep de groenten door de aardappelpuree en serveer de stamppot met cashewnoten of knapperig gebakken vis. 

Dit recept kan ook heel goed met raapsteeltjes en ik vind het zelf ook erg lekker met andijvie! Maar de andijvie kan natuurlijk ook goed rauw gegeten worden bijvoorbeeld als het knapperige element bij een bonenschotel met tortillachips en guacamole. 

Nog meer stamppot!

Gestampte veldsla met geit: Kook eerst de aardappelen en stamp ze grof met wat boter, zwarte peper en zout. Fruit 2 rode uien in maantjes gesneden tot ze zacht en zoet zijn. Blus ze af met balsamico-azijn en voeg dan de aardappelpuree en de veldsla toe. En doe hier blokjes jong belegen geitenkaas door.

Nog een lekker recept voor de rabarber: 

Rabarber-kwarkflip met amandelcrunch Snijd 500g rabarber in stukjes van 1 cm (gebruik het witte deel en het stukje blad niet). Was de rabarber en voeg met aanhangend water in een pan. Rasp de schil van 2 sinaasappels en pers de vruchten uit. Kook de rabarber op laag vuur met het sinaasappelsap, 100 ml honing en wat kaneel in 5 minuten tot een moes. Laat afkoelen. Roer 400g kwark los met de sinaasappelrasp en eventueel wat honing. Verdeel de rabarber en kwark in laagjes in glaasjes en garneer met amandelen die grof hebt gehakt en geroosterd. Leg er voor het mooi een muntblaadje op.

 

asperges!

Afgelopen zaterdag was het enorm druk. De courgettes en pompoenen waren in 2 uur uitverkocht maar gelukkig was er nog genoeg bijzonders te vinden, van Malabarspinazie tot Vietnamese koriander en ook gewone kropsla, tijm en trostomaatjes.


Ook in de tuin zijn we nu druk met het zaaien en uitplanten van de warmteminnenden vrachtgewassen zoals bonen, courgettes en aubergines. De komkommers hadden wat last van de felle zon en hebben we een schaduwdoekje gegeven. Het ziet er bijzonder uit zo’n vitrage midden in de tuin. Over een paar weken als er nieuw blad is gegroeid dat de buitenwereld vanaf het begin af aan heeft meegemaakt gaat het doek eraf. Vandaag kwam een kudde van Grebbeveld schapen langs. Altijd weer een bijzonder gezicht als zo’n 300! schapen langs je tuin lopen.

IMG_0321.JPG

Met het warme weer en de regen van zondag willen de asperges lekker groeien. Dus in het pakket deze super groente. In India en China wordt het als medicijn gezien. Het zou je energieniveau verhogen. Ik ben er elk jaar weer hartstikke blij mee. Want asperges oogsten is asperges eten en afgekeurde asperges zijn nog steeds erg lekker. We telen groene asperges van de rassen Backlim en Avalim. Deze laatste is iets vroeger en minder productief maar de restaurants vinden het geweldig. Ik stoof de asperges in een grote koekenpan in een klein laagje in 5-7 minuten beetgaar. Mijn kinderen willen ze door en door gaar en daar kook ik ze in ruim water 5 minuten en dan laat ik ze in het hete water nog eens 10 minuten nagaren. Heerlijk met nog net niet gestolde omelet en een bulgur met kervel en cherrytomaatjes of frietjes met zelfgemaakte mosterdmayonaise.


De bindsla is mooi groot geworden. Meestal teel ik little gem maar nu eens een grote krop van het ras Patrona. Zet de krop thuis 15 mn in een grote bak ijskoud water, goed uit laten lekken en dan in een plastic zak of natte doek in de koelkast. Je kunt er de heel week blaadjes afplukken voor wat knapperige sla op brood of als lunch met wat overgebleven bulgur.


En de eerste andijvie! Krulandijvie is zo fijn dat het in Frankrijk wel frisbeesla wordt genoemd. Het is ook erg lekker rauw als salade met wat noten en een appeltje. maar deze eerste andijvie doe ik toch traditioneel in een stamppotje met wat spekjes of hardgebakken tofu met een scheut zoute soja saus.


De Chinese kool is helaas gaan schieten voor ze een echte krop heeft gemaakt. Niet zoals je het kent maar nog steeds lekker om in een roerbakschotel te verwerken, bloem en al!

IMG_0310.JPG

de eerste groentepakketten

Wat fijn dat we weer voor jullie kunnen oogsten! Na een koud voorjaar barstte alles los en zijn we druk geweest met het planten en zaaien van de gewassen voor komend seizoen. Nu hangen de bessen struiken al vol met kleine groen besjes, is de eerste sla oogstbaar en komen de courgettes en pompoenen op. We kunnen gelukkig al heel wat oogsten. De rabarber groeit als kool, de veldsla staat er heel mooi bij en de ui die we vorig najaar hebben geplant geeft nu dikke bosui.

Rabarber is vooral bekend als toetje maar ook erg lekker als vulling voor vis samen met wat ui en kervel of venkel.

Rabarber-havermoutcrumble met volle kwark 8-10p

Was 400g rabarber en snij ze in dunne reepjes (witte stengelaanzet weggooien), snij 200g appel in kleine blokjes. Doe de appel met rabarber en twee el water in een pan en breng aan de kook. Als er vocht vrij komt kun je 100g rozijnen toevoegen. (evt een beetje vanille) 2 min laten koken en daarna het vuur uitdraaien en laten afkoelen. Meng 100g volkorenmeel en 100g havermout in een grote kom. Snijd 100g boter in kleine blokjes en doe die bij het droge havermout-mengsel. Wrijf alles met je vingers door elkaar tot een gelijkmatige, kruimige structuur heeft. Doe 50g suiker erbij en meng alles goed. Leg het mengsel op een ovenschaal met bakpapier en bak bij 180C in 10 minuten lichtbruin. Let op! Het wordt heel snel te bruin. Laat de crumble afkoelen, daarna kun je ze verkruimelen.

Voor het serveren kun je de rabarber nog wat opwarmen. Leg op een bordje een lepel volle kwark, een lepel rabarber en dan wat crumble erop.

Mooie voorjaarssla: onder het vliesdoek heeft de eikenbladsla goed kunnen groeien. Meestal kan ik in de eerste week van mei alleen maar veldsla oogsten. Maar nu twee soorten sla (het is voorjaar en dan zijn er in het begin vooral bladgewassen) voor een mooi voorjaarsbordje met verse schapenkaas en wat bloemetjes zoals madeliefjes, pinksterbloemen of barbarakruid.


Rode bieten maaltijdsalade 4p:Kook 2 bieten 20 min, schil ze en snij ze in kleine blokjes. Kook 50g quinoa, 50g bulgur 10 minuten en laat ze daarna droogstomen. Meng alles samen met 100g gekookte linzen en breng opmaak met olijfolie, balsamicozijn, citroensap, zout en peper. Warm en koud erg lekker met wat feta.

Pompoensoep met kervel 4p

Handig als je nog een pompoen in het raamkozijn hebt liggen die nu toch wel een keer opgegeten moet worden.

Fruit 1 fijngesneden gele ui zacht en zoet. Haal de steel en kurkachtige plekken van de pompoen en was hem goed, gebruik een halve pompoen. Haal de zaden eruit en snij hem in grove stukken. Was een halve stengel bleekselderij en snijd hem in fijne stukjes (ivm de draden). Was een halve winterwortel en snij hem in grove stukken. Voeg de groenten toe aan de ui en voeg 1 l water toe. Na 20 min is alles zacht gekookt. Blender de soep en voeg vast zout en peper toe. Was en snij een bos kervel fijn. Voeg de kervel toe en blender het geheel tot een gladde soep. Voeg zout, peper en citroensap toe naar smaak.

Heb je geen pompoen meer, maak dan een dunne bechamelsaus en blender daar de kervel doorheen.
Eet smakelijk, Esther, Marieke en Elske

IMG_0205.JPG

vrijwilligers kleden de muur aan

project - fruitbomen en bloemen vóór de muur

"De vrijwilligers van de Ommuurde Tuin hebben subsidie aangevraagd bij de provincie Gelderland om de Ommuurde Tuin nog mooier en aantrekkelijker te maken. En die hebben ze gekregen! De randen van de Ommuurde Tuin krijgen meestal niet veel aandacht maar er zijn daar nog veel mogelijkheden. De tuinzijde van de westelijke muur warmt flink op onder invloed van de zon. Door in de buurt van deze muur bomen en planten neer te zetten profiteren deze planten optimaal van het zonlicht en de teruggekaatste warmte vanuit de muur. Een prachtige plek voor fruit. Dat op zijn beurt weer super is voor de bijen en andere insecten in de tuin. Vóór de muur komen fruitstruiken zoals, kiwibessen en honingbes. Hieronder zaaien we allerlei bloemen in. Ook de houtwal aan de zuidzijde van de tuin wordt ingeplant met fruitbomen en bloeiende planten en struiken. Zo verbeteren we de biodiversiteit en maken we de tuin nog mooier.

Eerst hebben we de grond voorbewerkt en compost aangebracht. Deze winter zijn jan en Kasper druk geweest met het maken van leirekken. Toen vorige week de vorst uit de grond was zijn we begonnen met planten. De muur waar het over gaat staat langs de Kortenburg en is in 2017 hersteld/gerestaureerd. Als het weer nog wat warmer wordt kunnen we ook bloemen gaan voorzaaien.. Kom van de zomer graag eens kijken!"

De vrijwilligers van de Ommuurde Tuin.

image001.png

Ommuurde Tuin bij zadenbeurs & stadslandbouwfestival in Rotterdam 24 februari 2018

Op 24 februari 2018 vindt er weer de jaarlijkse zadenmarkt "Reclaim the Seeds" plaats - dit jaar in Rotterdam. Tevens is er een stadslandbouwfestival en zullen er allerlei workshops en lezingen zijn! Ook dit jaar is de Ommuurde Tuin weer van de partij. Daarnaast kan je veel andere interessante kraampjes bezoeken van o.a. Voedselbossen, fruitkwekers, kruidentuinen, veredelaars - allemaal ecologisch. Ook zullen er ruiltafels zijn waar je je eigen zaden kan ruilen.
www.reclaimtheseeds.nl

Naast een zadenbeurs - waar je zaden kn kopen en/of ruilen, zijn er dus ook allemaal lezingen en workshops: van 'moestuinieren voor beginners' en 'Verse Kruiden Verwerken' tot 'Voedselbos in een Notendop' en 'Natuurlijk Plaagbeheer'. Een van hoogtepunten is de lezing van Ansar Jasim, het project 'the 15th Garden' in Syrie! Reclaim the Seeds  is een jaarlijks terugkerend evenement waarbij steeds in een andere regio het uitwisselen van zaden en informatie wordt gecombineerd met discussie over politieke thema's en praktische workshops.

Dit jaar vindt het plaats in BlueCity in Rotterdam. Dit is het voormalige Tropicana-gebouw waarin zich nu diverse initiatieven bezig houden met een circulaire en duurzame samenleving. Ze organiseren het samen met ERGroeit, een jaarlijks Rotterdams festival over stadslandbouw. De ideeën en thema's sluiten mooi op elkaar aan en Reclaim the Seeds is de afgelopen 6 jaar op heel wat plekken geweest, maar nog nooit in de regio Rijnmond.

De zadenbeurs zal weer een grote diversiteit hebben aan zaden, kramen en mensen. Voor zowel de ervaren seed saver als voor de beginnende moes- of balkontuinder zal er van alles te vinden zijn. We hopen dat de vrije ruiltafels deze keer weer intensiever zullen worden gebruikt dan de afgelopen edities. Ook lokale initiatieven zullen zich op de markt presenteren. 

 

ReclaimtheSeeds-Rotterdam2018.jpg